رئیس کل دادگستری استان تهران بر ضرورت استفاده حداقلی، عالمانه و هدفمند از قرارهای منجر به بازداشت و مجازات حبس تأکید کرد و گفت: زندان باید برای افرادی باشد که حضور آنان در جامعه امنیت شهروندان را تهدید می‌کند.
ناصر عتباتی در بازدید از زندان تهران بزرگ و در نشست با مدیران قضایی و مسئولان زندان‌های استان تهران گفت: نباید از ظرفیت حبس در مواردی که امکان استفاده از مجازات‌ها و تدابیر جایگزین وجود دارد، استفاده کرد.رئیس کل دادگستری استان تهران با اشاره به وجود حدود ۳۷ هزار زندانی در استان تهران خواستار بررسی وضعیت تک‌تک زندانیان شد و افزود: باید مشخص شود آیا همه این افراد واقعاً نیازمند تحمل حبس هستند یا می‌توان با توجه به وضعیت خانوادگی، نوع بزه، میزان ندامت، اصلاح و تربیت و جبران خسارت، برای برخی از آنان از ظرفیت‌های قانونی برای آزادی استفاده کرد.وی با بیان اینکه اختیار قانونی برای مدیریت هدفمند زندان به مجموعه قضایی تفویض شده است، گفت: اگر در جریان ملاقات با زندانیان یا بررسی پرونده‌ها مشخص شد فردی نباید در زندان بماند، باید برای حل مشکل او اقدام شود.این مقام قضایی با تأکید بر اینکه زندان آخرین راهکار قضایی است، تصریح کرد: استفاده از قرار تأمین منجر به بازداشت باید با دقت و نظارت بیشتری انجام شود و بازداشت‌های کوتاه‌مدت و بدون ضرورت، باید مورد بازنگری قرار گیرد.عتباتی همچنین بر ضرورت نظارت دادستان‌ها بر قرارهای تأمین منجر به بازداشت تأکید کرد و گفت: رؤسای دادگستری و قضات نیز در صدور احکام باید ظرفیت‌های قانونی برای جلوگیری از ورود افراد به زندان را مدنظر قرار دهند.
بررسی موردی وضعیت زندانیان
رئیس کل دادگستری استان تهران خواستار برنامه‌ریزی منسجم مدیران قضایی، دادستان‌ها و رؤسای زندان‌ها برای بررسی موردی وضعیت زندانیان شد و افزود: مدیران قضایی هنگام حضور در زندان باید از این فرصت برای بررسی دقیق پرونده‌ها و شرایط زندانیان استفاده کنند و طبقه‌بندی زندانیان نیز باید دقیق‌تر و قاعده‌مندتر انجام شود.وی بر فعال شدن کمیسیون‌های مربوط در شهرستان‌ها تأکید کرد و گفت: رؤسای دادگستری با همکاری دادستان‌ها، قضات و رؤسای زندان‌ها باید وضعیت زندانیان را مرور و از ظرفیت‌های قانونی برای کاهش جمعیت کیفری استفاده کنند.
ضرورت استفاده از ظرفیت کیفرخواست شفاهی
وی با اشاره به ظرفیت کیفرخواست شفاهی در رسیدگی سریع به برخی پرونده‌ها اظهار کرد: یکی از ضعف‌های موجود، استفاده محدود از این ظرفیت قانونی است؛ در حالی که در بسیاری از شهرستان‌ها دادسرا و دادگاه در یک ساختمان قرار دارند و می‌توان با استفاده از این ظرفیت، بخشی از پرونده‌ها را سریع‌تر تعیین تکلیف کرد و از بازداشت غیرضروری جلوگیری کرد.وی همچنین درباره برخی محکومان مرتبط با مواد مخدر گفت: در مواردی که فرد مصرف‌کننده مواد مخدر است و شرایط او مشخص است، باید ظرفیت‌های قانونی برای معرفی به مراکز درمانی و ترک اعتیاد مورد توجه قرار گیرد و از فرستادن چنین افرادی به زندان تا حد امکان جلوگیری شود.
اشتغال زندانیان؛ یکی از مهم‌ترین ابزار‌های اصلاح و تربیت
این مقام قضایی در ادامه اشتغال زندانیان را یکی از مهم‌ترین شاخصه‌های اصلاح و تربیت دانست و خواستار فعال‌تر شدن بنیاد تعاون و حوزه اشتغال زندانیان در استان تهران شد.وی با اشاره به ظرفیت صنعتی استان تهران گفت: باید میان زندان‌ها و واحد‌های تولیدی رابطه‌ای مبتنی بر اعتماد ایجاد شود تا زندانیانی که شرایط لازم را دارند، بتوانند در واحد‌های تولیدی مشغول به کار شوند.وی افزود: بنیاد تعاون می‌تواند با ایجاد ظرفیت‌های اشتغال، پرداخت تسهیلات قرض‌الحسنه و فراهم کردن زمینه بیمه، به اشتغال زندانیان کمک کند؛ چرا که اشتغال می‌تواند زمینه بازگشت فرد به زندگی سالم را فراهم کرده و از بازگشت به چرخه بزهکاری، تکرار جرم و بازگشت مجدد به زندان جلوگیری کند.وی در پایان تأکید کرد: اگر هدف، اصلاح و تربیت واقعی زندانی و جلوگیری از بازگشت او به چرخه جرم است، باید از ظرفیت اشتغال و آموزش زندانیان به شکل جدی و حداکثری استفاده شود.